Koronawirus: czy można wysłać pracownika w zagrożone miejsca

Państwowa Inspekcja Pracy wyjaśnia wątpliwości dotyczące relacji między pracodawcą a pracownikami w sytuacji zagrożenia zarażeniem koronawirusem SARS-CoV-2. Na stronie urzędu znajdują się odpowiedzi na pytania dotyczące tej tematyki.

W relacjach biznesowych, może zajść potrzeba wysłania pracownika również do kraju, gdzie wystąpiło wiele zakażeń i mówi się o epidemii koronowirusa. Czy pracownik może odmówić wyjazdu w rejony, gdzie występuje koronawirus, ze względu na groźbę zarażenia? Inspekcja przytacza art. 210 § 1 Kodeksu pracy i wyjaśnia, że pracownik, którego pracodawca wysyła w rejony zagrożone koronawirusem, może odmówić wyjazdu powołując się na „bezpośrednie zagrożenie swojego życia lub zdrowia oraz ryzyko rozprzestrzenienia choroby w kraju, tzn. narażenie na niebezpieczeństwo innych osób”.

Wątpliwości budzą także sposoby wykorzystania urlopu przez pracowników, zwłaszcza w rejonach objętych koronawirusem i związane z tym uprawnienia pracodawców oraz pracowników.

PIP odpowiada m.in. na pytanie, czy pracodawca może zabronić wykorzystania urlopu, jeśli pracownik miałby wyjechać do kraju, gdzie występuje duże ryzyko zainfekowania. Odpowiedź Inspekcji nie pozostawia wątpliwości – pracodawca nie ma podstaw prawnych do tego, by w ogóle zbierać informacje o miejscu wypoczynku pracownika. Sam pracownik nie jest zobowiązany do ujawniania miejsca spędzania urlopu.

Co jednak w sytuacji, gdy wiadomo, że pracownik wrócił z kraju objętego epidemią? Czy można nie dopuścić pracownika do wykonywania obowiązków? Państwowa Inspekcja Pracy przypomina, że decyzja w tej sprawie nie należy do pracodawcy.

„Pracodawca nie jest uprawniony do dokonywania samodzielnie oceny stanu zdrowia pracownika. Niedopuszczenie pracownika do pracy, ze względu na potencjalne zarażeniem wirusem może narazić pracodawcę na zarzutu o nękanie, czy stosowanie mobbingu”.

W takiej sytuacji lepiej zaproponować pracownikowi pracę z domu. Tutaj pracodawca ma więcej uprawnień: „jeśli uzyskał informacje, że pracownik przebywał w strefie, gdzie mógł zostać zarażony koronawirusem, może zaproponować pracownikowi świadczenie pracy zdalnej”. Są jednak dwa zastrzeżenia – warunki pracy w domu powinny zostać uzgodnione za porozumieniem stron i nie mogą one naruszać powszechnie obowiązujących przepisów prawa pracy, chodzić tu może np. o normy czasu pracy.

Więcej wyjaśnień PIP w związku z koronawirusem na stronie www.pip.gov.pl.